Meta-analyse - Revision history

M Wolvers: /* Hoe kan ik een meta-analyse op kwaliteit van leven uitvoeren? */

2024-05-27T13:10:21Z

Hoe kan ik een meta-analyse op kwaliteit van leven uitvoeren?

← Older revision		Revision as of 15:10, 27 May 2024
Line 61:		Line 61:
	''Ik ben bezig met een systematic review waarbij een van de uitkomsten kwaliteit van leven is. In vijf artikelen wordt kwaliteit van leven als uitkomstmaat beschreven. Het lastige is dat ze hiervoor verschillende algemene en ziektespecifieke vragenlijsten gebruiken. Kan ik deze op de een of andere manier aan elkaar gelijk stellen en hier toch een meta-analyse van maken?''		''Ik ben bezig met een systematic review waarbij een van de uitkomsten kwaliteit van leven is. In vijf artikelen wordt kwaliteit van leven als uitkomstmaat beschreven. Het lastige is dat ze hiervoor verschillende algemene en ziektespecifieke vragenlijsten gebruiken. Kan ik deze op de een of andere manier aan elkaar gelijk stellen en hier toch een meta-analyse van maken?''

	In deze situatie kiest men er vaak voor om de uitkomsten van de verschillende studies om te zetten naar een maat voor effectgrootte, zoals bijvoorbeeld de standardized mean difference (gemiddelde verschil tussen twee groepen gedeeld door de ~~standaard deviatie~~ van dit verschil). Het kan echter moeilijk zijn om een klinische betekenis aan deze maat te geven. Onderzoekers hebben verschillende oplossingen hiervoor gevonden <cite>[thorland2011]</cite>.		In deze situatie kiest men er vaak voor om de uitkomsten van de verschillende studies om te zetten naar een maat voor effectgrootte, zoals bijvoorbeeld de standardized mean difference (gemiddelde verschil tussen twee groepen gedeeld door de standaarddeviatie van dit verschil). Het kan echter moeilijk zijn om een klinische betekenis aan deze maat te geven. Onderzoekers hebben verschillende oplossingen hiervoor gevonden <cite>[thorland2011]</cite>.

	== Hoe kan ik de resultaten van verschillende studies in mijn scriptie samenvatten? ==		== Hoe kan ik de resultaten van verschillende studies in mijn scriptie samenvatten? ==

M Wolvers: /* Kan ik medianen poolen? */

2024-05-27T13:09:49Z

Kan ik medianen poolen?

← Older revision		Revision as of 15:09, 27 May 2024
Line 53:		Line 53:
	''Voor een review wil ik graag waarden voor mediaan overlevingsduur uit de literatuur poolen. Welke mogelijkheden zijn er hiervoor? Hazard ratio’s worden meestal niet gerapporteerd en een individuele patiënt data meta-analyse is niet mogelijk. Is het omrekenen van de mediaan naar gemiddelde en vervolgens te poolen statistisch correct in deze situatie? Is er een mogelijkheid om de mediaan van de medianen te berekenen?''		''Voor een review wil ik graag waarden voor mediaan overlevingsduur uit de literatuur poolen. Welke mogelijkheden zijn er hiervoor? Hazard ratio’s worden meestal niet gerapporteerd en een individuele patiënt data meta-analyse is niet mogelijk. Is het omrekenen van de mediaan naar gemiddelde en vervolgens te poolen statistisch correct in deze situatie? Is er een mogelijkheid om de mediaan van de medianen te berekenen?''

	Onderzoekers hebben methoden ontwikkeld om de gemiddelde en ~~standaard deviatie~~ op basis van de mediaan, range en steekproefgrootte te berekenen <cite>[huzo2005]</cite>. Echter in het algemeen wordt de mediaan en interkwartiele range (in plaats van de gemiddelde en ~~standaard deviatie~~) juist gerapporteerd omdat de uitkomst (hier overlevingsduur) geen normale verdeling volgt. De gemiddelde en ~~standaard deviatie~~ geven dus geen goede weergave van de verdeling. Andere onderzoekers zeggen wel een verbetering hierin te hebben bereikt <cite>[wan2014]</cite>. De kwaliteit van de schattingen lijkt echter ook niet optimaal te zijn bij een niet-normale verdeling.		Onderzoekers hebben methoden ontwikkeld om de gemiddelde en standaarddeviatie op basis van de mediaan, range en steekproefgrootte te berekenen <cite>[huzo2005]</cite>. Echter in het algemeen wordt de mediaan en interkwartiele range (in plaats van de gemiddelde en standaarddeviatie) juist gerapporteerd omdat de uitkomst (hier overlevingsduur) geen normale verdeling volgt. De gemiddelde en standaarddeviatie geven dus geen goede weergave van de verdeling. Andere onderzoekers zeggen wel een verbetering hierin te hebben bereikt <cite>[wan2014]</cite>. De kwaliteit van de schattingen lijkt echter ook niet optimaal te zijn bij een niet-normale verdeling.

	Er zijn wel methoden ontwikkeld om gepoolde schatters van medianen te krijgen, maar er wordt ook meteen aangegeven dat ze niet helemaal goed zijn <cite>[michiels2005]</cite>. De technische details zijn in een paper (ref 22 van <cite>[michiels2005]</cite>) dat niet makkelijk verkrijgbaar is. Andere onderzoekers stellen een andere methode voor, maar geven helaas weinig technische details <cite>[zang2013]</cite>. Er is helaas geen eenvoudige manier om op een goede manier hierover een meta-analyse uit te voeren. De eenvoudige optie is om de uitkomsten van de verschillende studies te beschrijven.		Er zijn wel methoden ontwikkeld om gepoolde schatters van medianen te krijgen, maar er wordt ook meteen aangegeven dat ze niet helemaal goed zijn <cite>[michiels2005]</cite>. De technische details zijn in een paper (ref 22 van <cite>[michiels2005]</cite>) dat niet makkelijk verkrijgbaar is. Andere onderzoekers stellen een andere methode voor, maar geven helaas weinig technische details <cite>[zang2013]</cite>. Er is helaas geen eenvoudige manier om op een goede manier hierover een meta-analyse uit te voeren. De eenvoudige optie is om de uitkomsten van de verschillende studies te beschrijven.

	==Hoe kan ik een meta-analyse op kwaliteit van leven uitvoeren?==		==Hoe kan ik een meta-analyse op kwaliteit van leven uitvoeren?==

M Wolvers: /* Hoe kan ik twee gepaarde gemiddeldes beschreven in verschillende studies vergelijken? */

2024-05-27T13:09:18Z

Hoe kan ik twee gepaarde gemiddeldes beschreven in verschillende studies vergelijken?

← Older revision		Revision as of 15:09, 27 May 2024
Line 34:		Line 34:
	== Hoe kan ik twee gepaarde gemiddeldes beschreven in verschillende studies vergelijken? ==		== Hoe kan ik twee gepaarde gemiddeldes beschreven in verschillende studies vergelijken? ==

	''Voor een systematic review over een bepaalde chirurgische ingreep heb ik data verzameld uit 5 publicaties. Door deze ingreep neemt de hypertrofie, uitgedrukt in gram, een continue variabele af. In deze 5 studies is de gemiddeld preoperatieve hypertrofie bekend met een ~~standaard deviatie~~. Ook de gemiddelde hypertrofie na follow-up is bekend, ook met ~~standaard deviatie~~. Alle studies laten een afname in de gemiddelde hypertrofie zien na de ingreep. Nu vragen wij ons af of het mogelijk is om aan te geven of de afname significant is. Ik denk dat ik de ruwe data zou moeten hebben zodat ik een [[T-toets#gepaarde_t-toets\|paired t-test]] kan doen. De ruwe data heb ik echter niet. Hoe kan ik de afname gerapporteerd in de verschillende studies testen?		''Voor een systematic review over een bepaalde chirurgische ingreep heb ik data verzameld uit 5 publicaties. Door deze ingreep neemt de hypertrofie, uitgedrukt in gram, een continue variabele af. In deze 5 studies is de gemiddeld preoperatieve hypertrofie bekend met een standaarddeviatie. Ook de gemiddelde hypertrofie na follow-up is bekend, ook met standaarddeviatie. Alle studies laten een afname in de gemiddelde hypertrofie zien na de ingreep. Nu vragen wij ons af of het mogelijk is om aan te geven of de afname significant is. Ik denk dat ik de ruwe data zou moeten hebben zodat ik een [[T-toets#gepaarde_t-toets\|paired t-test]] kan doen. De ruwe data heb ik echter niet. Hoe kan ik de afname gerapporteerd in de verschillende studies testen?

	Om hier een formele toets op te kunnen doen, is er naast de gemiddelde + sd preoperatief en na follow up inderdaad nog extra informatie nodig. Door het gepaarde design heb je gegevens nodig over de mate van correlatie tussen de voor en de nameting. Je zou dat af kunnen leiden als de artikelen bovenop de genoemde mean en sd’s nog een van de volgende zaken vermelden:		Om hier een formele toets op te kunnen doen, is er naast de gemiddelde + sd preoperatief en na follow up inderdaad nog extra informatie nodig. Door het gepaarde design heb je gegevens nodig over de mate van correlatie tussen de voor en de nameting. Je zou dat af kunnen leiden als de artikelen bovenop de genoemde mean en sd’s nog een van de volgende zaken vermelden:
Line 42:		Line 42:
	- of: toetsresultaat, bijv een [[T-toets#gepaarde_t-toets\|paired t-test]]: t-statistic of p-waarde is voldoende		- of: toetsresultaat, bijv een [[T-toets#gepaarde_t-toets\|paired t-test]]: t-statistic of p-waarde is voldoende

	Zie ook [http://handbook.cochrane.org/chapter_16/16_1_3_2_imputing_standard_deviations_for_changes_from_baseline.htm Deel 16.1.3.2 van het Cochrane handboek] voor verdere uitleg. De [[T-toets#ongepaarde_t-toets\|paired t-test]] kan inderdaad niet. Een mogelijke analyse zou een meta-analyse zijn op basis van changes + sd’s (die je dus eventueel kunt afleiden uit se’s of gepaarde test statistics).		Zie ook [http://handbook.cochrane.org/chapter_16/16_1_3_2_imputing_standard_deviations_for_changes_from_baseline.htm Deel 16.1.3.2 van het Cochrane-handboek] voor verdere uitleg. De [[T-toets#ongepaarde_t-toets\|paired t-test]] kan inderdaad niet. Een mogelijke analyse zou een meta-analyse zijn op basis van changes + sd’s (die je dus eventueel kunt afleiden uit se’s of gepaarde test statistics).

	==Kan ik p-waardes in plaats van betrouwbaarheidsintervallen vermelden? ==		==Kan ik p-waardes in plaats van betrouwbaarheidsintervallen vermelden? ==

M Wolvers: /* Hoe kan ik de gemiddelde en standaard deviatie van een behandel- en een controlegroep poolen om de gemiddelde en standaard deviatie van beide groepen samen te krijgen? */

2024-05-27T13:08:18Z

Hoe kan ik de gemiddelde en standaard deviatie van een behandel- en een controlegroep poolen om de gemiddelde en standaard deviatie van beide groepen samen te krijgen?

← Older revision		Revision as of 15:08, 27 May 2024
Line 12:		Line 12:
	Je kunt deze analyse uitvoeren in [[Statistische software\|R]] gebruik makend van de ''metaprop'' functie uit de package ''meta''.		Je kunt deze analyse uitvoeren in [[Statistische software\|R]] gebruik makend van de ''metaprop'' functie uit de package ''meta''.

	== Hoe kan ik de gemiddelde en ~~standaard deviatie~~ van een behandel- en een controlegroep poolen om de gemiddelde en ~~standaard deviatie~~ van beide groepen samen te krijgen?==		== Hoe kan ik de gemiddelde en standaarddeviatie van een behandel- en een controlegroep poolen om de gemiddelde en standaarddeviatie van beide groepen samen te krijgen?==

	''Voor een review wil ik voor een overzicht van de geconcludeerde artikelen de gemiddelde en ~~standaard deviatie~~ van de gehele studie populatie beschrijven. In de artikelen staat echter vaak een aparte gemiddelde en ~~standaard deviatie~~ voor de behandel- en een voor de controlegroep. Hoe kan ik hiermee een gemiddelde en ~~standaard deviatie~~ van de gehele studiepopulatie berekenen?		''Voor een review wil ik voor een overzicht van de geconcludeerde artikelen de gemiddelde en standaarddeviatie van de gehele studie populatie beschrijven. In de artikelen staat echter vaak een aparte gemiddelde en standaarddeviatie voor de behandel- en een voor de controlegroep. Hoe kan ik hiermee een gemiddelde en standaarddeviatie van de gehele studiepopulatie berekenen?

	Stel we noemen de gemiddelde en ~~standaard deviatie~~ van de controlegroep <math>m_1</math> en <math>s_1</math> en de mean en ~~standaard deviatie~~ van de behandelgroep <math>m_2</math> en <math>s_2</math>. Zeg dat de controle groep <math>n_1</math> patiënten bevat en de behandelgroep <math>n_2</math>. De gemiddelde van de twee groepen samen <math>m</math> is dan simpel een gewogen gemiddelde van de twee gemiddelden:		Stel we noemen de gemiddelde en standaarddeviatie van de controlegroep <math>m_1</math> en <math>s_1</math> en de mean en standaarddeviatie van de behandelgroep <math>m_2</math> en <math>s_2</math>. Zeg dat de controle groep <math>n_1</math> patiënten bevat en de behandelgroep <math>n_2</math>. De gemiddelde van de twee groepen samen <math>m</math> is dan simpel een gewogen gemiddelde van de twee gemiddelden:

	<center>		<center>
Line 22:		Line 22:
	</center>		</center>

	Voor het berekenen van de gepoolde standaarddeviatie is meer nodig. Hiervoor kun je de volgende formules aanhouden. Het is hierbij belangrijk om te weten dat de variantie gelijk is aan de ~~standaard deviatie~~ in het kwadraat, oftwel <math>\operatorname{Var}_{1}=s_{1}^{2}</math> en <math>\operatorname{Var}_{2}=s_{2}^{2}</math>. Dan is		Voor het berekenen van de gepoolde standaarddeviatie is meer nodig. Hiervoor kun je de volgende formules aanhouden. Het is hierbij belangrijk om te weten dat de variantie gelijk is aan de standaarddeviatie in het kwadraat, oftwel <math>\operatorname{Var}_{1}=s_{1}^{2}</math> en <math>\operatorname{Var}_{2}=s_{2}^{2}</math>. Dan is

	<center>		<center>

M Wolvers: /* Hoe kan ik de resultaten van verschillende studies in mijn scriptie samenvatten? */

2023-01-11T15:43:00Z

Hoe kan ik de resultaten van verschillende studies in mijn scriptie samenvatten?

← Older revision		Revision as of 17:43, 11 January 2023
Line 64:		Line 64:

	== Hoe kan ik de resultaten van verschillende studies in mijn scriptie samenvatten? ==		== Hoe kan ik de resultaten van verschillende studies in mijn scriptie samenvatten? ==

	~~'''Let op! er wordt nog aan dit onderdeel gewerkt.'''~~

	''Ik schrijf een scriptie en heb al een systematische review uitgevoerd. Ik wil nu de resultaten uit de verschillende studies samenvatten, maar ik heb onvoldoende statistische kennis om een meta-analyse uit te voeren. Wat kan ik doen en wat moet ik vooral niet doen?''		''Ik schrijf een scriptie en heb al een systematische review uitgevoerd. Ik wil nu de resultaten uit de verschillende studies samenvatten, maar ik heb onvoldoende statistische kennis om een meta-analyse uit te voeren. Wat kan ik doen en wat moet ik vooral niet doen?''

M Wolvers: /* Hoe kan ik de resultaten van verschillende studies in mijn scriptie samenvatten? */

2023-01-11T15:42:04Z

Hoe kan ik de resultaten van verschillende studies in mijn scriptie samenvatten?

← Older revision		Revision as of 17:42, 11 January 2023
Line 75:		Line 75:
	* Het kan goed zijn om je resultaten steeds op basis van dezelfde eenheden en aantal cijfers achter de komma te rapporteren. Dit maakt het eenvoudiger voor de lezer om alle informatie te vergelijken. Het is goed mogelijk dat je de resultaten uit sommige studies in andere eenheden zal moeten omzetten. Denk bijvoorbeeld om het omzetten van serum glucose van mg/dL in mmol/L. Gebruik hiervoor een standaard waarde uit het vakgebied en vermeld ook in je methoden hoe je dit hebt gedaan.		* Het kan goed zijn om je resultaten steeds op basis van dezelfde eenheden en aantal cijfers achter de komma te rapporteren. Dit maakt het eenvoudiger voor de lezer om alle informatie te vergelijken. Het is goed mogelijk dat je de resultaten uit sommige studies in andere eenheden zal moeten omzetten. Denk bijvoorbeeld om het omzetten van serum glucose van mg/dL in mmol/L. Gebruik hiervoor een standaard waarde uit het vakgebied en vermeld ook in je methoden hoe je dit hebt gedaan.

	* Vaak vermelden niet alle studies alle informatie die je zoekt. Het is niet erg om aan te geven dat een bepaalde stuk informatie niet beschikbaar is. Maar het is goed om na te gaan of je deze informatie kan achterhalen. Soms wordt meer informatie in supplementary tables bij het betreffende publicatie gepresenteerd of wordt een groep patiënten in een andere publicatie uitgebreider beschreven. Maar het kan ook mogelijk zijn om een waarde, zoals een [[Standaardfout/standard_error \| ~~standaard deviatie~~]] of [[Betrouwbaarheidsinterval \| betrouwbaarheidsinterval]], te herleiden uit [[Meta-analyse#Kan_ik_p-waardes_in_plaats_van_betrouwbaarheidsintervallen_vermelden.3F \| andere waarden]] in een publicatie.		* Vaak vermelden niet alle studies alle informatie die je zoekt. Het is niet erg om aan te geven dat een bepaalde stuk informatie niet beschikbaar is. Maar het is goed om na te gaan of je deze informatie kan achterhalen. Soms wordt meer informatie in supplementary tables bij het betreffende publicatie gepresenteerd of wordt een groep patiënten in een andere publicatie uitgebreider beschreven. Maar het kan ook mogelijk zijn om een waarde, zoals een [[Standaardfout/standard_error \| standaardfout, standaarddeviatie]] of [[Betrouwbaarheidsinterval \| betrouwbaarheidsinterval]], te herleiden uit [[Meta-analyse#Kan_ik_p-waardes_in_plaats_van_betrouwbaarheidsintervallen_vermelden.3F \| andere waarden]] in een publicatie.

	* Bij een grotere aantal studies kan een tabel meer inzicht in de resultaten van de verschillende studies geven. Hieronder zie je een voorbeeld van een tabel waarbij de uitkomst van interesse is de serum glucose bij opname in het ziekenhuis. In dit voorbeeld zijn de studies gerangschikt op het aantal patiënten. Maar het kan ook inzichtelijk zijn om de studies op een andere kenmerk te rangschikken. Je kunt denken aan jaar van publicatie, de score op een instrument om de kwaliteit van de studie in kaart te brengen of een patiëntkenmerk, zoals de proportie patiënten met diabetes of de patiënten wel of niet nuchter bij opname waren.		* Bij een grotere aantal studies kan een tabel meer inzicht in de resultaten van de verschillende studies geven. Hieronder zie je een voorbeeld van een tabel waarbij de uitkomst van interesse is de serum glucose bij opname in het ziekenhuis. In dit voorbeeld zijn de studies gerangschikt op het aantal patiënten. Maar het kan ook inzichtelijk zijn om de studies op een andere kenmerk te rangschikken. Je kunt denken aan jaar van publicatie, de score op een instrument om de kwaliteit van de studie in kaart te brengen of een patiëntkenmerk, zoals de proportie patiënten met diabetes of de patiënten wel of niet nuchter bij opname waren.

Rebecca Holman: /* Wat is het verschil tussen een meta-analyse en een systematic review? */

2019-01-11T14:25:35Z

Wat is het verschil tussen een meta-analyse en een systematic review?

← Older revision		Revision as of 16:25, 11 January 2019
Line 3:		Line 3:
	== Wat is het verschil tussen een meta-analyse en een systematic review? ==		== Wat is het verschil tussen een meta-analyse en een systematic review? ==

	De term 'systematic review' heeft vooral van doen met het systematisch literatuur zoeken, beoordelen en beschrijven. Een meta-analyse is een statistische analyse waarbij de, meestal samengevatte, resultaten van verschillende studies gecombineerd worden tot een 'overall' resultaat. Dit heeft dus meer te maken met het doen van bepaalde berekeningen waarbij de resultaten van ieder van de gevonden studies input is. Soms worden de studieresultaten van verschillende studies gecombineerd waarbij er van iedere studie niet de samengevatte resultaten als input dienen, maar waarbij er van iedere studie van iedere patiënt informatie is. Het poolen van dergelijke per-patiënt data wordt aangeduid als een 'individual patient data' meta-analyse. Het tutorial artikel ''How to do a meta-analysis'' <cite>[field2010]</cite> geeft stap voor stap aan hoe je een meta-analyse uitvoert.		De term [[Systematische_reviews \| systematic review]] heeft vooral van doen met het systematisch literatuur zoeken, beoordelen en beschrijven. Een meta-analyse is een statistische analyse waarbij de, meestal samengevatte, resultaten van verschillende studies gecombineerd worden tot een 'overall' resultaat. Dit heeft dus meer te maken met het doen van bepaalde berekeningen waarbij de resultaten van ieder van de gevonden studies input is. Soms worden de studieresultaten van verschillende studies gecombineerd waarbij er van iedere studie niet de samengevatte resultaten als input dienen, maar waarbij er van iedere studie van iedere patiënt informatie is. Het poolen van dergelijke per-patiënt data wordt aangeduid als een 'individual patient data' meta-analyse. Het tutorial artikel ''How to do a meta-analysis'' <cite>[field2010]</cite> geeft stap voor stap aan hoe je een meta-analyse uitvoert.

	== Welke software kan ik gebruiken om een meta-analyse uit te voeren? ==		== Welke software kan ik gebruiken om een meta-analyse uit te voeren? ==

Rebecca Holman: /* Informatie op andere websites */

2018-10-13T05:22:35Z

Informatie op andere websites

← Older revision		Revision as of 07:22, 13 October 2018
Line 199:		Line 199:
	* De [http://handbook.cochrane.org/ Cochrane Handbook for Systematic Reviews of Interventions] geeft uitgebreide informatie over het uitvoeren van een meta-analyse.		* De [http://handbook.cochrane.org/ Cochrane Handbook for Systematic Reviews of Interventions] geeft uitgebreide informatie over het uitvoeren van een meta-analyse.
	* [http://netherlands.cochrane.org/ Cochrane Netherlands] ondersteunt auteurs van Cochrane reviews, maakt systematische reviews in opdracht, geeft methodologisch advies, verzorgt scholing en doet wetenschappelijk onderzoek naar de methoden van evidence based medicine en systematische reviews. Ook geeft deze organisatie overzichten van [http://netherlands.cochrane.org/beoordelingsformulieren-en-andere-downloads beoordelingsformulieren voor verschillende typen studies] en van [http://netherlands.cochrane.org/veelgestelde-vragen veelgestelde vragen].		* [http://netherlands.cochrane.org/ Cochrane Netherlands] ondersteunt auteurs van Cochrane reviews, maakt systematische reviews in opdracht, geeft methodologisch advies, verzorgt scholing en doet wetenschappelijk onderzoek naar de methoden van evidence based medicine en systematische reviews. Ook geeft deze organisatie overzichten van [http://netherlands.cochrane.org/beoordelingsformulieren-en-andere-downloads beoordelingsformulieren voor verschillende typen studies] en van [http://netherlands.cochrane.org/veelgestelde-vragen veelgestelde vragen].
	* [https://en.wikipedia.org/wiki/Meta-analysis Wikipedia] ~~en [http://www.psychwiki.com/wiki/Meta-analysis Psychwiki] hebben uitgebreide artikelen~~ over meta-analyses.		* [https://en.wikipedia.org/wiki/Meta-analysis Wikipedia] heeft een uitgebreid artikel over meta-analyses.

	{{onderschrift}}		{{onderschrift}}

Rebecca Holman at 08:46, 26 October 2016

2016-10-26T08:46:04Z

← Older revision		Revision as of 10:46, 26 October 2016
Line 163:		Line 163:
	* Een forest plot kan nog inzichtelijker zijn dan een tabel <cite>[lewis2001]</cite>. Als je geen meta-analyse uitvoert, kan je onderaan geen samenvattende maat geven, maar je kunt wel de betrouwbaarheidsintervallen voor alle studies onder elkaar zetten. Ook hier kan het informatief zijn om de studies op een bepaalde manier in groepen te presenteren.		* Een forest plot kan nog inzichtelijker zijn dan een tabel <cite>[lewis2001]</cite>. Als je geen meta-analyse uitvoert, kan je onderaan geen samenvattende maat geven, maar je kunt wel de betrouwbaarheidsintervallen voor alle studies onder elkaar zetten. Ook hier kan het informatief zijn om de studies op een bepaalde manier in groepen te presenteren.
	* Als je geïnteresseerd bent in een associatie tussen twee uitkomsten, bijvoorbeeld de proportie patiënten met diabetes en de gemiddelde bloed glucose bij ziekenhuisopname, overweeg een [https://en.wikipedia.org/wiki/Bubble_chart bubble chart] te maken.		* Als je geïnteresseerd bent in een associatie tussen twee uitkomsten, bijvoorbeeld de proportie patiënten met diabetes en de gemiddelde bloed glucose bij ziekenhuisopname, overweeg een [https://en.wikipedia.org/wiki/Bubble_chart bubble chart] te maken.

			==Hoe kan ik een individual patient data meta-analyse uitvoeren?==
			De aanwijzigen in dit artikel kunnen nuttig zijn <cite>[riley2015]</cite>.


Line 185:		Line 188:

	#lewis2001 Lewis S, Clarke M. Forest plots: trying to see the wood and the trees. BMJ 2001;322:1479. [http://dx.doi.org/10.1136/bmj.322.7300.1479 DOI 10.1136/bmj.322.7300.1479]		#lewis2001 Lewis S, Clarke M. Forest plots: trying to see the wood and the trees. BMJ 2001;322:1479. [http://dx.doi.org/10.1136/bmj.322.7300.1479 DOI 10.1136/bmj.322.7300.1479]


			#riley2015 Riley RD, Price MJ, Jackson D, Wardle M, Gueyffier F, Wang J, Staessen JA, White IR. Multivariate meta-analysis using individual participant data. Research Synthesis Methods. 2015; 6(2): 157–174. [http://dx.doi.org/10.1002/jrsm.1129 DOI 10.1002/jrsm.1129]

	</biblio>		</biblio>

Nan van Geloven: /* Hoe kan ik een meta-analyse op kwaliteit van leven uitvoeren? */

2016-01-28T16:20:37Z

Hoe kan ik een meta-analyse op kwaliteit van leven uitvoeren?

← Older revision		Revision as of 18:20, 28 January 2016
Line 61:		Line 61:
	''Ik ben bezig met een systematic review waarbij een van de uitkomsten kwaliteit van leven is. In vijf artikelen wordt kwaliteit van leven als uitkomstmaat beschreven. Het lastige is dat ze hiervoor verschillende algemene en ziektespecifieke vragenlijsten gebruiken. Kan ik deze op de een of andere manier aan elkaar gelijk stellen en hier toch een meta-analyse van maken?''		''Ik ben bezig met een systematic review waarbij een van de uitkomsten kwaliteit van leven is. In vijf artikelen wordt kwaliteit van leven als uitkomstmaat beschreven. Het lastige is dat ze hiervoor verschillende algemene en ziektespecifieke vragenlijsten gebruiken. Kan ik deze op de een of andere manier aan elkaar gelijk stellen en hier toch een meta-analyse van maken?''

	In deze situatie kiest men er vaak voor om de uitkomsten van de verschillende studies om te zetten naar een maat voor effectgrootte, zoals bijvoorbeeld de standardized mean difference (gemiddelde verschil tussen twee groepen gedeeld door de standaard deviatie van dit verschil). Het kan echter moeilijk zijn om een klinische betekenis aan deze maat te geven. Onderzoekers hebben verschillende oplossingen hiervoor gevonden<cite>[thorland2011]</cite>.		In deze situatie kiest men er vaak voor om de uitkomsten van de verschillende studies om te zetten naar een maat voor effectgrootte, zoals bijvoorbeeld de standardized mean difference (gemiddelde verschil tussen twee groepen gedeeld door de standaard deviatie van dit verschil). Het kan echter moeilijk zijn om een klinische betekenis aan deze maat te geven. Onderzoekers hebben verschillende oplossingen hiervoor gevonden <cite>[thorland2011]</cite>.

	== Hoe kan ik de resultaten van verschillende studies in mijn scriptie samenvatten? ==		== Hoe kan ik de resultaten van verschillende studies in mijn scriptie samenvatten? ==